Men aytaman va Allohdan yordam so‘rayman: Bizning faqihlarimiz bayram kunida ro‘za tutishning harom ekanligini ta’kidlaganlar; chunki Rasululloh  ko‘plab hadislarida ro‘za tutishni qat’iyan man qilgan, ulardan biri: (Ikki kunda ro‘za tutish yo‘q: iftor va qurbonga) Sahih Buxoriy 1: 400, va (Ramazonning iftor va qurbonga kunlarida ro‘za tutish to‘g‘ri emas) Sahih Muslim: 2: 799. Shuning uchun, bayram kunida ro‘za tutish ikki oylik kafforat uchun yetarli emas; chunki bu kunda ro‘za tutish man etilgan, agar u ro‘za tutsa, ro‘za man etilgan joyda kamchilik bilan bo‘ladi, va ro‘za to‘liq bo‘lishi shart, shuning uchun kamchilik bilan ro‘za tutish to‘liq ro‘za tutish o‘rniga o‘rinli emas. Agar bayram kunida ro‘za tutmasa, u ning so‘zida shart qilinadigan ketma-ketlikni buzadi: {Kimki ikki oylik ketma-ket ro‘za tutishga qodir bo‘lmasa, u holda olti miskinlarni ovqatlantirsin. Bu Alloh va Uning Rasuliga imon keltirishingiz uchun. Bu Allohning chegara belgilari va kofirlar uchun og‘ir azob bor} [Mujodila: 4]. Shuningdek, bir kishi Rasululloh  ga kelib: "Men halok bo‘ldim, ey Rasululloh," dedi. Rasululloh: "Seni nima halok qildi?" dedi. U: "Ramazonda xotinimga yaqinlashdim," dedi. Rasululloh: "Seni ozod qilish uchun bir qul topa olasanmi?" dedi. U: "Yo‘q," dedi. Rasululloh: "Ikki oylik ketma-ket ro‘za tutishga qodirmisan?" dedi. U: "Yo‘q," dedi. Rasululloh: "Olti miskinlarni ovqatlantirish uchun biror narsa topa olasanmi?" dedi. U: "Yo‘q," dedi. Rasululloh: "Keyin o‘tirib, Rasulullohga bir xurmo keltirdilar, u: "Buni sadaqa qiling," dedi. U: "Bizdan qashshoqroq odam yo‘q, uning atrofida joylashgan oilalar bizdan ko‘ra muhtoj," dedi. Rasululloh  kulib, tishlari ko‘rinib ketdi, so‘ng: "Boring, oilangizga buni ovqatlantiring," dedi) Sahih Muslim 2: 781, va Sahih Buxoriy 2: 684. Qur’on va sunnatning ro‘za tutishdagi ketma-ketlik shartini aniq ko‘rsatganligi sababli, bayram kunida ro‘za tutgan kishi, ro‘za tutgan yoki iftor qilgan bo‘lsa ham, yangidan boshlashi shart; chunki bu yetarli emas, va xato bilan o‘ldirgan kishi uchun ham ketma-ketlik shart; chunki u ning so‘zida: {Mumin kishi muminni faqat xato bilan o‘ldirishi mumkin. Agar kimki muminni xato bilan o‘ldirsa, u holda bir mumin qulni ozod qilish va o‘ldirilganning oila a’zolariga tovon to‘lash shart, agar ular sadaqa bersalar. Agar u sizga dushman bo‘lgan qavmdan bo‘lsa va u mumin bo‘lsa, u holda bir mumin qulni ozod qilish shart. Agar u sizlar o‘rtasida ahd bor bo‘lgan qavmdan bo‘lsa, tovon o‘ldirilganning oila a’zolariga to‘lanadi va bir mumin qulni ozod qilish shart. Kimki buni topa olmasa, u holda ikki oylik ketma-ket ro‘za tutishi shart. Bu Allohning to‘g‘ri yo‘li va Alloh biluvchidir, hikmat egasidir} [Niso: 92]. Faqihlar, zaruriyat bo‘lmagan holatlarda, masalan, hayz yoki iftor qilishga ruxsat beruvchi kasallik kabi holatlarda ketma-ketlikni bekor qilish mumkin, agar kasallik o‘zining harakati bilan bo‘lsa, masalan, o‘zini jarohatlashsa, u holda bu bekor qilinmaydi. Kasaniy, al-Badayi 5: 111 da: "Kafforat ro‘zasida ketma-ketlik zarur bo‘lgan joylardan tashqari, hayz, kasallik va xato bilan o‘ldirishda biron bir kelishmovchilik yo‘q," deb aytgan. Shuningdek, al-Mabsut 3: 81 da qarang. Alim Babaritiy, al-Iyona 4: 66 da: "Agar u Ramazon, iftor kuni, qurbonga kuni yoki sharqiy kunlarda ro‘za tutgan bo‘lsa, u holda ro‘zasini yangidan boshlashi shart," deb aytgan. Al-Javhar al-Nayira, al-Quduri 2: 67 da: "Kafforati ikki oylik ketma-ket ro‘za tutishdir, bu oylarda Ramazon, iftor kuni, qurbonga kuni yoki sharqiy kunlar bo‘lmasligi kerak; chunki ketma-ketlik aniq ko‘rsatilgan va bu kunlarda ro‘za tutish man etilgan, shuning uchun bu majburiyat o‘rnini bosmaydi," deb aytgan. Shuningdek, Hind fatvolarida 1: 512 da: "Agar u ro‘za tutish orqali kafforat qilsa va kasallik yoki safar sababli bir kun iftor qilsa, u holda ro‘zasini yangidan boshlashi shart. Agar iftor kuni yoki qurbonga kuni yoki sharqiy kunlar kelsa, u holda ro‘zasini yangidan boshlashi shart. Agar u bu kunlarda ro‘za tutsa va iftor qilmasa, u holda u ham yangidan boshlashi shart," deb aytgan. Bizning Hanafiylarimiz tomonidan aytilganidek, yuqorida zikr qilingan narsalar bo‘yicha yangidan boshlash shart, Malikiylar ham shunday. Al-Mudavvana 2: 330 da: "Ibn Qosim: Men Malikdan so‘radim: Agar bir kishi zohirlik yoki xato bilan o‘ldirish sababli ikki oylik ro‘za tutishi kerak bo‘lsa, u Qodiy va Hajj oylarida ro‘za tutishi mumkinmi? U menga: "Buni o‘rniga qo‘ya olmayman, u yangi ikki oylik ro‘za tutishi yaxshiroq," dedi. Shuningdek, Shafiylar o‘rtasida ham shunday, al-Gurr al-Bahiyda 4: 319 da: "U ro‘zada, ya’ni ketma-ketlikni bayram va Ramazon kesadi," deb aytgan. Al-Ro‘da al-Bahiyda 2: 131-132 da: "Ro‘za tutish ketma-ket bo‘lishi shart... Agar kimki zaruriyat bo‘yicha hayz, kasallik va safar kabi holatlarda ketma-ketlikni buzsa, u holda u ketma-ketlik tugagandan keyin yangidan boshlashi shart, lekin agar ro‘za uch kun bo‘lsa, u holda uni har qanday holatda yangidan boshlashi shart, masalan, qasam kafforati ro‘zasida..." Alloh biladi.